29. júlí 2010

Senn líður að hámarki grasfrjóa fyrir norðan, en syðra sígur á seinni hluta frjótímans

Á Akureyri hafa grasfrjó mælst nær samfellt síðan 10. júní en frjótölur verið lágar. Frjótala grasa fór fyrst yfir 10 í vikunni sem leið (vika nr. 29) þegar 30 grasfrjó reyndust í rúmmetra lofts þann 20. júlí, svo seint hefur það ekki gerst áður í 12 ára sögu frjómælinga á Akureyri. Síðan hefur frjótala grasa haldist yfir 10, fór hæst í 50, þann 22. júlí, en ef að líkum lætur á hún eftir að fara enn hærra þegar kemur fram í ágúst.

Aðalgrastíminn er líklega að baki syðra. Algengast er að hámarkið komi um þetta leyti sumars en hámarkinu er nú þegar náð á höfuðborgarsvæðinu (17. júlí var frjótalan 804). Þar eru þó enn að blómstra síðsprottnar tegundir eins og t.d. húsapuntur. Uppspretta grasfrjóa er því til staðar á stöku stað og á hlýjum þurrviðrisdögum geta frjótölur rokið upp í stuttan tíma en almennt ætti að draga úr grasfrjóum í lofti. Spáð er rökum sunnanvindum, rigningu eða skúraveðri, syðra og við þannig aðstæður ætti lífið að verða þeim sem þjást af grasofnæmi bærilegra.

Þar sem tún eru látin óslegin ná grastegundirnar að þroska blóm og dreifa frjókornum ríkulega eins og frjótölur við Veðurstofuna gefa til kynna (sjá 17. júlí). Fólk með grasofnæmi ætti að forðast staði þar sem gras vex úr sér, a.m.k. í þurrviðri.	Blómgað vallarfoxgras. Axpuntur t.h. með frjóhnappa úti en sá til vinstri hefur ekki opnað sín blóm ennþá. Axpunturinn t.h. er kominn á hættulegt stig, farinn að dreifa frjókornum og því varasamur fólki með grasofnæmi.

Frjó túnsúru og hundasúru náðu hámarki 14. júní í Reykjavík, þegar 16 súrufrjó voru í rúmmetra lofts. Hámarkið hefur aldrei mælst jafnsnemma og í ár. Súrufrjó mælast ekki lengur hvern dag og frjótölur eru lágar. Báðar frjógerðirnar, grasfrjó og súrufrjó, valda ofnæmi. Grasfrjó eru hins vegar algengasti ofnæmisvaldurinn hér á landi. Vallarfoxgras (Phleum pratense) er líklega almennt blómgað á landinu. Þegar blómin í axpuntinum eru komin á ákveðið stig (sjá mynd t.h.), frjóhnapparnir úti, þá dreifast frjókornin greiðlega út í andrúmsloftið þegar vind hreyfir. Frjókorn vallarfoxgrass eru hvað skæðust frjókorna af grasætt.