Náttúrufræðistofnun Íslands Náttúrufræðistofnun Íslands

Beint í leiðarkerfi vefsins.


Þórsmerkurrani 3. júní 2010, öskufall. © Kristján Jónasson

Steindir á Íslandi

Steindir eru skilgreindar sem náttúrulegt, einsleitt, fast efni með ákveðna efnasamsetningu og skipulega röðun frumeinda, yfirleitt myndað í ólífrænum ferlum. Berg er oftast samsett úr mismunandi steindum, en getur einnig innihaldið gler, sem er myndlaust fast efni.

Hér verður hægt að nálgast stutta lýsingu á helstu einkennum steinda á Íslandi og skoða myndir af þeim. Listinn er ekki tæmandi en stefnt er að því að bæta inn tegundum jafnt og þétt.

Flokkun steinda

Steindir má flokka á ýmsa vegu. Til dæmis má skipta steindum í „frumsteindir“ og „síðsteindir“. Frumsteindir myndast við storknun bergkviku þegar bergið verður til. Síðsteindir myndast við ummyndun bergsins. Dæmi um slíkt eru seólítar sem falla út í holum og sprungum í berginu þegar heitt vatn leikur um það.

Í steindafræðinni eru steindir flokkaðar eftir kristalbyggingu og efnasamsetningu. Hér er stuðst við flokkunarkerfi Strunz (Strunz og Nickel, 2001). Þar er steindum skipað í 10 flokka (class) eftir samsetningu (tegund anjóna). Þeim er síðan skipt í deildir (division), undirdeildir (subdivision) og hópa (group) eftir kristalbyggingu og samsetningu. Sumum hópum er skipað saman í fjölskyldur (family). Sumar steindir má síðan flokka í mismunandi afbrigði (variety).

Hóparnir eru táknaðir með númeri. t.d. 09. FA. 25

09: Flokkur, Siliköt

F: Deild, Grindsiliköt án seólítísks vatns

A: Undirdeild, Grindsiliköt án aukaanjóna

25: Hópur, Plagíóklas feldspöt

Í plagíóklas hópnum eru eftirfarandi steindir:

Albít (há), Albít (lág), Oligoklas, Andesín, Labradorít, Bytownít, Anortít og Reedmergnerít.

Plagíóklas feldspöt tilheyra svo feldspat-fjölskyldunni ásamt alkalí feldspötum 09.FA.20

Steindafylki

Steindir sem finnast saman í bergi, myndaðar við sömu aðstæður og í jafnvægi hver við aðra.

  • Ný íslensk steind



Þú ert hér: Forsíða > Jarðfræði > Jarðfræðisöfn > Greinar

ni.is

  • Forsíða
  • Stofnunin
  • Miðlun og þjónusta
  • Grasafræði
  • Dýrafræði
  • Jarðfræði
  • Vistgerðir

Jarðfræði

  • Jarðfræðikort
  • Steindir
  • Berg
  • Steingervingar
  • Jarðfræðisöfn
    • Steinar
    • Steingervingasafn
  • Rannsóknir
  • Vöktun
  • Vernd jarðminja
  • Starfsmenn

Leit á vefsvæðinu


Samskipti

Aðalskrifstofa - (kort)Urriðaholtsstræti 6-8 | Pósthólf 125 | 212 Garðabær Sími: 5 900 500 | Fax: 5 900 595 | Netfang : ni@ni.is

Akureyrarsetur - (kort) Borgum við Norðurslóð | Pósthólf 180 | 602 Akureyri Sími: 460 0500 | Fax: 460 0501 | Netfang : nia@ni.is


Efra hliðarval

  • Rss
  • Veftré
  • English

Útlit síðu:

  • Stærra letur
  • Minna letur
Þetta vefsvæði byggir á Eplica