Kornbjalla (Tribolium castaneum)

Kornbjalla - Tribolium castaneum
Mynd: Erling Ólafsson
Kornbjalla. 3,5 mm. ©EÓ

Útbreiðsla

Upprunnin í hitabeltislöndum, útbreidd um heim allan.

Ísland: Hefur fundist á nokkrum stöðum, í Reykjavík, Hafnarfirði, á Akranesi, við Laugarvatn og Ísafjarðardjúp.

Lífshættir

Kornbjalla finnst innanhúss. Bæði fullorðnar bjöllur og lirfur nærast á mjölvöru af flestu tagi, bæði unninni og heilum fræjum. Ertur og baunir eru einnig á matseðlinum, kryddvörur og þurrkaðir ávextir og flest það sem skápurinn með bökunarvörunum hefur upp á að bjóða. Tegundin er hitakær, með kjörhita um eða yfir 30°C, æxlast ekki undir 18°C og deyr jafnvel út af sjálfu sér ef hitastig fer svo langt niður. Hún er afar frjósöm við kjörhita og fjölgar sér hratt jafnvel við stofuhita. Í tilraun sem gerð var við stofuhita næstum tuttugufaldaðist fjöldinn á einum mánuði.

Almennt

Kornbjalla fannst fyrst hérlendis árið 1933 en hefur átt erfitt uppdráttar. Hún telst því ekki alvarlegt meindýr hjá okkur, en í einstöku tilvikum hefur hún þó náð sér nokkuð vel á strik. E.t.v. finnst hún helst í kjölfar þess að sýktir mjölfarmar berast til landsins.

Kornbjalla er lítil, mjó, staflaga, rauðbrún eða kastaníurauð á lit og líkist mjög sterkjubjöllu (T. confusum). Hún þekkist frá henni á því að þrír ystu liðir fálmara mynda keilu sem aðgreinist frá öðrum liðum.

Kornbjalla (Tribolium castaneum) - fundarstaðir samkvæmt eintökum í safni Náttúrufræðistofnunar Íslands
Kornbjalla (Tribolium castaneum) - fundarstaðir samkvæmt eintökum í safni Náttúrufræðistofnunar Íslands

Heimildir

Åkerlund, M. 1991. Ängrar – finns dom ...? Om skadeinsekter i museer och magasin. Naturhistoriska riksmuseet og Svenska museiföringen, Stokkhólmi. 207 bls.

Geir Gígja 1939. Nýjar skordýrategundir fyrir Ísland. Skýrsla um Hið ísl. náttúrufræðifélag 1937–38: 36–38.

Larsson, S.G. & Geir Gígja 1959. Coleoptera 1. Synopsis. Zoology of Iceland III, Part 46a. Munksgaard, Kaupmannahöfn. 218 bls.

Mourier, H. 1995. Husets dyreliv. G.E.C. Gads Forlag A/S, Kaupmannahöfn. 223 bls.

Höfundur

Var efnið hjálplegt? Aftur upp

Aftur upp

Takk fyrir!

Hvað má betur fara?

  • Fela
  • |