Tími frjókornaofnæmis í aðsigi

16.03.2017
Vorboði í Urriðaholti 15. mars 2017. Karlreklar elris losa út frjókorn, tími frjókornaofnæmis í aðsigi.
Mynd: Erling Ólafsson

Vorboði í Urriðaholti 15. mars 2017. Karlreklar elris losa út frjókorn, tími frjókornaofnæmis í aðsigi.

Trjátegundin elri, einnig nefnd ölur, er að byrja að blómgast þessa dagana og næstu vikur má því búast við elrifrjókornum í lofti ef veður fer hlýnandi.

Elri er af elriættkvísl, Alnus, og eru átta tegundir ræktaðar hér á landi. Þær leynast víða, oftast sem stök tré í görðum. Elri er fyrst allra tegunda, sem valda ofnæmi, til að blómstra á vorin eða fljótlega eftir að hitastig fer upp fyrir 5°C.

Nú þegar má sjá útsprungna rekla hanga á greinum í borginni en með blómguninni fara frjókorn að dreifast út í andrúmsloftið. Fólk með birkiofnæmi getur fundið fyrir ofnæmiseinkennum því frjókorn birkis og elris hafa sömu ofnæmisvaka.

Birki blómgast ekki strax, venjulega um og eftir miðjan maí. Á Norðurlöndunum blómgast það í apríl og dæmi eru um að frjókorn þaðan, að því talið er, hafi mælst hér á landi áður en íslenska birkið var byrjað að dreifa frjóum sínum. Birki er einn skæðasti ofnæmisvaldur á Norðurlöndunum en grasofnæmi er algengara hér á landi.

Frá 1. maí verður hægt að fylgjast með mælingum á birki- og grasfrjóum á vef stofnunarinnar en það eru helstu frjóofnæmisvaldar á Íslandi.  Mælingarnar er gott að nota sem viðmið um hvenær blómgun tegundanna hefst og geta þær, ásamt veðurspám, hjálpað þeim sem eru haldnir ofnæmi að spá fyrir um frjómagn. Ef veður er þurrt með svolitlum vindi má búast við háum frjótölum hjá blómstrandi tegundum sem dreifa frjóum sínum með vindi.