Tilnefning Vatnajökulsþjóðgarðs á heimsminjaskrá

02.02.2018
Hveradalur í Kverkfjöllum í ágúst 2007
Mynd: Kristján Jónasson

Hveradalur í Kverkfjöllum í ágúst 2007.

Tilnefning Íslands um að Vatnajökulsþjóðgarður og hluti gosbeltisins verði tekinn inn á heimsminjaskrá Sameinuðu þjóðanna hefur verið afhent á skrifstofu UNESCO í París. Í tilnefningunni er áhersla lögð á rekbeltið, heita reitinn undir landinu og eldstöðvakerfi í gosbeltunum ásamt samspili elds og íss sem einstakt er talið á heimsvísu.

Heimsminjaskrá UNESCO er skrá yfir staði sem teljast sérstaklega verðmætir frá menningar- og eða náttúrufræðilegu sjónarmiði og þannig hluti af menningararfi mannkyns. Mjög eftirsótt er meðal ríkja heims að fá staði samþykkta á heimsminjaskrá og eru sett ströng skilyrði af hálfu heimsminjanefndar áður en samþykki er veitt. Ísland á þegar tvo staði á heimsminjaskránni, Þingvelli og Surtsey.

Undirbúningur vegna tilnefningarinnar Vatnajökulsþjóðgarðs hefur staðið yfir frá árinu 2016 en þá var sérstakri verkefnastjórn falið að halda utan um og stýra vinnu við tilnefninguna í samræmi við leiðbeiningareglur UNESCO. Verkefnið var unnið í samvinnu við Vatnajökulsþjóðgarð og samráð haft við sveitarstjórnir á viðkomandi svæðum. Náttúrufræðistofnun Íslands kom að verkefninu með því að útvega ýmiss konar gögn og kort yfir náttúrufar þjóðgarðsins. Meðal annars skrifaði Ester Rut Unnsteinsdóttir kafla um íslenska refinn, Ólafur K. Nielsen ritaði um fálka og rjúpu og Starri Heiðmarsson um þróun jökulskerja. Þá aðstoðaði Lovísa Ásbjörnsdóttir við öflun kortagagna. Hollvinasamtökin Vinir Vatnajökuls styrktu gerð og undirbúning tilnefningarinnar.

Tilnefningarskýrslan

Guðmundur Ingi Guðbrandsson, umhverfis- og auðlindaráðherra, og Lilja Alfreðsdóttir, mennta- og menningarmálaráðherra, undirrituðu tilnefninguna fyrir hönd íslenska ríkisins þann 28. janúar og var tilnefningin afhent á skrifstofu UNESCO í París 31. janúar.

Kápa tilnefningarskýrslu Vatnajökulsþjóðgarðs á UNESCO

Kápa tilnefningarskýrslunnar.